Tài sản trong công ty cổ phần: Quyền của cổ đông

Trong quá trình góp vốn và đầu tư vào doanh nghiệp, vấn đề Tài sản trong công ty cổ phần luôn được cổ đông quan tâm bởi đây là cơ sở xác định quyền lợi, nghĩa vụ và mức độ kiểm soát đối với hoạt động công ty. Việc hiểu rõ quy định pháp luật về tài sản, quyền sở hữu và quyền của cổ đông giúp hạn chế tranh chấp, bảo vệ lợi ích hợp pháp và đảm bảo hoạt động doanh nghiệp minh bạch, đúng pháp luật.

>>> Xem thêm: Kinh nghiệm lựa chọn dịch vụ làm sổ đỏ uy tín với mức chi phí hợp lý

1. Khái niệm tài sản trong công ty cổ phần theo pháp luật

1.1. Tài sản là gì theo quy định của pháp luật?

Theo Điều 105 Bộ luật Dân sự 2015:

“Tài sản là vật, tiền, giấy tờ có giá và quyền tài sản.”

Như vậy, tài sản không chỉ bao gồm tiền mặt hay bất động sản mà còn có thể là quyền sở hữu trí tuệ, cổ phần, quyền khai thác tài sản hoặc các quyền có giá trị kinh tế khác.

Đối với doanh nghiệp, tài sản được hình thành từ nhiều nguồn khác nhau như vốn góp của cổ đông, lợi nhuận giữ lại, tài sản mua sắm trong quá trình hoạt động và các nguồn hợp pháp khác.

1.2. Tài sản trong công ty cổ phần được hiểu như thế nào?

Tài sản trong công ty cổ phần là toàn bộ tài sản thuộc quyền sở hữu của công ty, được hình thành từ vốn điều lệ do cổ đông góp, tài sản phát sinh trong hoạt động kinh doanh và các nguồn hợp pháp khác.

Theo Luật Doanh nghiệp 2020, công ty cổ phần là pháp nhân độc lập kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp. Do đó, tài sản của công ty là tài sản thuộc sở hữu của pháp nhân công ty, không phải tài sản riêng của từng cổ đông.

2. Tài sản trong công ty cổ phần gồm những loại nào?

2.1. Tài sản trong công ty cổ phần hình thành từ vốn góp

Theo Điều 34 Luật Doanh nghiệp 2020, tài sản góp vốn có thể bao gồm:

Đồng Việt Nam
Ngoại tệ tự do chuyển đổi
Vàng
Quyền sử dụng đất
Quyền sở hữu trí tuệ
Công nghệ, bí quyết kỹ thuật
Tài sản khác có thể định giá bằng Đồng Việt Nam

Sau khi hoàn tất việc góp vốn và chuyển quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng theo quy định, tài sản góp vốn thuộc sở hữu của công ty.

>>> Xem thêm: Trước khi thực hiện công chứng giấy tờ, bạn cần chuẩn bị những gì?

2.2. Tài sản phát sinh trong hoạt động kinh doanh

Ngoài vốn góp ban đầu, công ty còn có các tài sản phát sinh như:

Nhà xưởng, máy móc, thiết bị
Hàng hóa, nguyên vật liệu
Khoản phải thu
Tiền gửi ngân hàng
Lợi nhuận giữ lại
Quyền tài sản phát sinh từ hợp đồng kinh doanh

Những tài sản này đều do công ty quản lý và sử dụng phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh.

3. Quyền sở hữu đối với tài sản trong công ty cổ phần

3.1. Cổ đông có sở hữu trực tiếp tài sản công ty không?

Một trong những vấn đề dễ gây nhầm lẫn là cổ đông góp vốn nên cho rằng mình sở hữu trực tiếp tài sản công ty.

Theo nguyên tắc pháp lý về pháp nhân và quy định của Luật Doanh nghiệp 2020, cổ đông không sở hữu trực tiếp tài sản cụ thể của công ty mà chỉ sở hữu cổ phần và các quyền phát sinh từ cổ phần đó.

Điều này có nghĩa:

Công ty sở hữu tài sản
Cổ đông sở hữu cổ phần
Quyền của cổ đông được thực hiện thông qua tỷ lệ cổ phần nắm giữ

Ví dụ, cổ đông sở hữu 30% cổ phần không đồng nghĩa được quyền tự ý sử dụng 30% nhà xưởng hoặc 30% tiền trong tài khoản công ty.

3.2. Nguyên tắc quản lý tài sản trong công ty cổ phần

Việc quản lý và định đoạt tài sản công ty được thực hiện thông qua các cơ quan quản trị theo điều lệ và Luật Doanh nghiệp, gồm:

Đại hội đồng cổ đông
Hội đồng quản trị
Người đại diện theo pháp luật
Ban kiểm soát hoặc Kiểm soát viên (nếu có)

Các quyết định liên quan đến giao dịch lớn, chuyển nhượng tài sản có giá trị lớn hoặc thay đổi cơ cấu tài sản thường phải được thông qua theo tỷ lệ biểu quyết luật định.

>>> Xem thêm: Chứng thực chữ ký có thể thực hiện tại UBND xã, phường hay văn phòng công chứng hay không?

4. Quyền của cổ đông đối với tài sản trong công ty cổ phần

4.1. Quyền hưởng lợi ích kinh tế từ tài sản trong công ty cổ phần

Theo Điều 115 Luật Doanh nghiệp 2020, cổ đông phổ thông có các quyền cơ bản như:

“Nhận cổ tức với mức theo quyết định của Đại hội đồng cổ đông.”

Cổ đông được hưởng lợi ích từ hoạt động sử dụng tài sản của công ty thông qua:

Cổ tức
Giá trị tăng của cổ phần
Phần tài sản còn lại khi công ty giải thể hoặc phá sản theo thứ tự luật định

Như vậy, quyền lợi của cổ đông gắn với hiệu quả khai thác và quản lý tài sản doanh nghiệp.

4.2. Quyền kiểm tra, giám sát tài sản công ty

Cổ đông có quyền tiếp cận thông tin để giám sát hoạt động quản lý tài sản.

Theo Luật Doanh nghiệp 2020, cổ đông hoặc nhóm cổ đông đủ điều kiện có thể:

Xem xét tài liệu công ty
Kiểm tra biên bản họp
Yêu cầu cung cấp thông tin
Giám sát hoạt động quản trị và tài chính

Đây là cơ chế quan trọng nhằm ngăn ngừa việc lạm dụng hoặc sử dụng tài sản doanh nghiệp trái pháp luật.

4.3. Quyền nhận phần tài sản khi công ty chấm dứt hoạt động

Theo quy định về giải thể doanh nghiệp, sau khi hoàn thành nghĩa vụ tài chính và thanh toán các khoản nợ, phần tài sản còn lại sẽ được chia cho cổ đông theo tỷ lệ sở hữu cổ phần.

Tuy nhiên, quyền này chỉ phát sinh sau khi công ty đã hoàn tất nghĩa vụ với:

Nhà nước
Người lao động
Chủ nợ
Các nghĩa vụ tài chính khác

Do đó, cổ đông không thể yêu cầu chia tài sản công ty trong thời gian doanh nghiệp vẫn đang hoạt động bình thường.

5. Tranh chấp liên quan đến tài sản trong công ty cổ phần và lưu ý pháp lý

5.1. Các tranh chấp thường gặp

Thực tiễn cho thấy tranh chấp thường phát sinh từ:

Không góp đủ vốn
Định giá tài sản góp vốn sai lệch
Tự ý sử dụng tài sản công ty
Chuyển nhượng hoặc bán tài sản không đúng thẩm quyền
Mâu thuẫn giữa cổ đông và người quản lý doanh nghiệp

Các tranh chấp này có thể dẫn tới thiệt hại tài chính lớn và ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động doanh nghiệp.

5.2. Lưu ý để bảo vệ quyền của cổ đông

Để hạn chế rủi ro, cổ đông cần:

Kiểm tra điều lệ công ty trước khi góp vốn
Xác định rõ cơ chế quản lý tài sản
Theo dõi báo cáo tài chính và hoạt động quản trị
Lưu giữ hồ sơ góp vốn, giấy tờ liên quan
Thực hiện quyền giám sát đúng quy định pháp luật

>>> Xem thêm: Công chứng quận Đống Đa – Quy trình rõ ràng, an toàn cho mọi giao dịch

>>> Xem thêm: Xu hướng “Ly hôn không ra tòa”: Tại sao việc công chứng phân chia tài sản sớm là chìa khóa của sự văn minh?

Kết luận

Hiểu đúng về Tài sản trong công ty cổ phần giúp cổ đông xác định rõ quyền và giới hạn pháp lý của mình trong doanh nghiệp. Pháp luật hiện hành xác định tài sản thuộc sở hữu của công ty với tư cách pháp nhân độc lập, còn cổ đông sở hữu cổ phần và hưởng các quyền phát sinh từ phần vốn góp. Việc nắm chắc quy định về quản lý, sử dụng và bảo vệ tài sản không chỉ hạn chế tranh chấp mà còn góp phần bảo đảm sự phát triển ổn định, minh bạch và hiệu quả của công ty cổ phần.

Nếu bạn cần tư vấn pháp lý hoặc hỗ trợ lập, công chứng di chúc đúng quy định, hãy liên hệ Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ qua hotline 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để được hướng dẫn chi tiết. Chúng tôi luôn sẵn sàng hỗ trợ bạn trong mọi giao dịch pháp lý.

VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ

Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà

VPCC Nguyễn Huệ được thành lập từ ngày 03/10/2012 (có địa chỉ trụ sở tại số 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội) dưới sự điều hành của các Công chứng viên có trình độ và bề dày thành tích trong ngành pháp luật cũng như trong lĩnh vực công chứng:

Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân Luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
Công chứng viên Chu Cảnh Hưng: Đã từng làm 10 năm Viện phó viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Trưởng văn phòng công chứng Chu Cảnh Hưng.
Công chứng viên Nguyễn Thị Kim Thanh: Là Luật sư, nguyên Trưởng Văn phòng công chứng tại Bắc Ninh với nhiều năm kinh nghiệm quản lý và điều hành nghiệp vụ. Chuyên gia dày dạn trong việc thẩm định hồ sơ pháp lý, giải quyết những hồ sơ khó và phức tạp một cách chuẩn xác nhất.
Xem thêm…

Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội
Hotline: 0966.22.7979
Email: ccnguyenhue165@gmail.com

Câu hỏi thường gặp, Tin tức