Tặng cho tài sản có điều kiện về duy trì mối quan hệ

Tặng cho tài sản có điều kiện là một hình thức giao dịch dân sự khá phổ biến trong thực tế, đặc biệt giữa các thành viên trong gia đình hoặc người có quan hệ thân thiết. Tuy nhiên, khi điều kiện tặng cho gắn với việc duy trì mối quan hệ tình cảm, chăm sóc hoặc giữ gìn quan hệ gia đình thì nhiều người băn khoăn liệu điều kiện này có hợp pháp hay không và được pháp luật bảo vệ đến mức nào.

>>> Xem thêm: Vì sao nên cân nhắc dịch vụ sổ đỏ khi hồ sơ có nhiều thủ tục phát sinh?

1. Căn cứ pháp lý về tặng cho tài sản có điều kiện

Các quy định liên quan được ghi nhận trong:

• Bộ luật Dân sự 2015
• Luật Đất đai 2024 (đối với tài sản là quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất)
• Các văn bản pháp luật liên quan đến đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng tài sản

Theo Điều 457 Bộ luật Dân sự 2015:

“Hợp đồng tặng cho tài sản là sự thỏa thuận giữa các bên, theo đó bên tặng cho giao tài sản của mình và chuyển quyền sở hữu cho bên được tặng cho mà không yêu cầu đền bù, còn bên được tặng cho đồng ý nhận.”

Đối với trường hợp có điều kiện, Điều 462 Bộ luật Dân sự 2015 quy định:

“Bên tặng cho có thể yêu cầu bên được tặng cho thực hiện một hoặc nhiều nghĩa vụ trước hoặc sau khi tặng cho. Điều kiện tặng cho không được vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội.”

Quy định này cho thấy pháp luật cho phép giao dịch tặng cho kèm điều kiện, miễn điều kiện đặt ra hợp pháp và phù hợp chuẩn mực xã hội.

2. Tặng cho tài sản có điều kiện về duy trì mối quan hệ là gì?

Tặng cho tài sản có điều kiện về duy trì mối quan hệ là việc bên tặng cho chuyển giao tài sản nhưng gắn với yêu cầu bên nhận phải duy trì một quan hệ nhất định hoặc thực hiện hành vi nhằm bảo vệ, giữ gìn mối quan hệ đó.

Các điều kiện thường gặp gồm:

• Con phải tiếp tục chăm sóc cha mẹ
• Người được nhận tài sản phải duy trì quan hệ phụng dưỡng
• Không được cắt đứt quan hệ gia đình
• Phải quan tâm, chăm nom người tặng cho trong thời gian nhất định
• Không được có hành vi xúc phạm hoặc ngược đãi người tặng cho

Những điều kiện này thường xuất hiện trong giao dịch tặng cho nhà đất, tài sản có giá trị lớn hoặc việc phân chia tài sản trong gia đình.

>>> Xem thêm: Những lưu ý nào giúp chọn văn phòng công chứng Hà Nội phù hợp?

3. Tặng cho tài sản có điều kiện về duy trì mối quan hệ có hợp pháp không?

3.1. Điều kiện phải không trái pháp luật và đạo đức xã hội

Không phải mọi điều kiện gắn với quan hệ cá nhân đều được công nhận.

Theo Điều 462 Bộ luật Dân sự 2015, điều kiện chỉ có giá trị khi:

• Không vi phạm điều cấm của luật
• Không trái đạo đức xã hội
• Có thể thực hiện được trên thực tế
• Không xâm phạm quyền nhân thân của người khác

Ví dụ hợp pháp:

• Tặng nhà cho con với điều kiện tiếp tục chăm sóc cha mẹ già
• Tặng tài sản với yêu cầu giữ gìn quan hệ phụng dưỡng và hỗ trợ gia đình

Ví dụ có thể bị vô hiệu:

• Ép buộc kết hôn hoặc ly hôn để được nhận tài sản
• Cấm tuyệt đối việc giao tiếp với người thân một cách trái quyền nhân thân
• Đặt điều kiện xâm phạm quyền tự do cá nhân

Do đó, việc duy trì mối quan hệ chỉ được bảo vệ nếu nội dung điều kiện mang tính hợp lý và không vượt quá giới hạn pháp luật cho phép.

4. Nội dung hợp đồng trong tặng cho tài sản có điều kiện cần quy định thế nào?

4.1. Xác định rõ điều kiện duy trì mối quan hệ

Một trong những nguyên nhân gây tranh chấp là điều kiện ghi nhận quá chung chung.

Khi lập hợp đồng nên làm rõ:

• Nội dung điều kiện
• Thời gian thực hiện
• Phạm vi nghĩa vụ
• Cách xác định việc hoàn thành hoặc vi phạm điều kiện
• Hậu quả pháp lý nếu không thực hiện

Ví dụ:

“Bên được tặng cho có trách nhiệm chăm sóc, phụng dưỡng bên tặng cho trong thời gian còn sống; trường hợp từ chối nghĩa vụ hoặc có hành vi ngược đãi thì bên tặng cho có quyền yêu cầu xử lý theo quy định pháp luật.”

Việc quy định cụ thể giúp hạn chế tranh chấp và tạo cơ sở chứng minh khi xảy ra bất đồng.

>>> Xem thêm: Dịch thuật lấy ngay dành cho khách hàng cần xử lý giấy tờ trong ngày

4.2. Công chứng và đăng ký đối với tài sản bắt buộc

Nếu tài sản tặng cho là bất động sản hoặc tài sản thuộc diện đăng ký quyền sở hữu thì hợp đồng phải đáp ứng hình thức luật định.

Đối với nhà đất, việc công chứng và đăng ký sang tên là bước quan trọng để giao dịch có hiệu lực đầy đủ theo quy định pháp luật.

5. Hậu quả pháp lý khi vi phạm điều kiện trong tặng cho tài sản có điều kiện

Tặng cho tài sản có điều kiện không chỉ tạo ra quyền nhận tài sản mà còn phát sinh nghĩa vụ tương ứng.

Theo khoản 3 Điều 462 Bộ luật Dân sự 2015:

“Trường hợp phải thực hiện nghĩa vụ sau khi tặng cho mà bên được tặng cho không thực hiện thì bên tặng cho có quyền đòi lại tài sản và yêu cầu bồi thường thiệt hại.”

Như vậy, khi điều kiện duy trì mối quan hệ được xác định hợp pháp nhưng bên nhận cố ý không thực hiện, bên tặng cho có thể:

• Yêu cầu thực hiện nghĩa vụ
• Yêu cầu bồi thường thiệt hại nếu có
• Khởi kiện để bảo vệ quyền lợi
• Yêu cầu đòi lại tài sản trong trường hợp pháp luật cho phép

Việc giải quyết sẽ dựa trên nội dung hợp đồng, chứng cứ và đánh giá của cơ quan có thẩm quyền.

6. Lưu ý khi thực hiện tặng cho tài sản có điều kiện về quan hệ gia đình

Tặng cho tài sản có điều kiện liên quan đến tình cảm và quyền lợi tài sản nên cần được chuẩn bị cẩn trọng.

Một số lưu ý quan trọng:

• Điều kiện cần rõ ràng, cụ thể
• Không sử dụng ngôn ngữ cảm tính hoặc khó chứng minh
• Hạn chế điều kiện xâm phạm quyền nhân thân
• Lập hợp đồng đúng hình thức pháp luật quy định
• Lưu giữ đầy đủ tài liệu và chứng cứ liên quan

Điều này giúp bảo đảm ý chí của bên tặng cho đồng thời hạn chế tranh chấp kéo dài giữa các thành viên trong gia đình.

>>> Xem thêm: Chứng thực chữ ký có thể thực hiện cho nhiều văn bản cùng lúc hay phải làm riêng từng giấy tờ?

>>> Xem thêm: Mua bán tài sản thương mại: Đặc điểm pháp lý

Kết luận

Tặng cho tài sản có điều kiện về duy trì mối quan hệ là giao dịch được pháp luật thừa nhận nếu điều kiện đặt ra không trái luật và đạo đức xã hội. Trong thực tế, các điều kiện liên quan đến chăm sóc, phụng dưỡng hoặc giữ gìn quan hệ gia đình thường được chấp nhận khi được ghi nhận minh bạch và có khả năng thực hiện. Để bảo vệ quyền lợi của các bên, hợp đồng cần được xây dựng chặt chẽ, đúng quy định pháp luật và dự liệu rõ hậu quả khi điều kiện không được thực hiện.

Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!

VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ

Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà

VPCC Nguyễn Huệ được thành lập từ ngày 03/10/2012 (có địa chỉ trụ sở tại số 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội) dưới sự điều hành của các Công chứng viên có trình độ và bề dày thành tích trong ngành pháp luật cũng như trong lĩnh vực công chứng:

1. Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân Luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
2. Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
3. Công chứng viên Chu Cảnh Hưng: Đã từng làm 10 năm Viện phó viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Trưởng văn phòng công chứng Chu Cảnh Hưng.
4. Công chứng viên Nguyễn Thị Kim Thanh: Là Luật sư, nguyên Trưởng Văn phòng công chứng tại Bắc Ninh với nhiều năm kinh nghiệm quản lý và điều hành nghiệp vụ. Chuyên gia dày dạn trong việc thẩm định hồ sơ pháp lý, giải quyết những hồ sơ khó và phức tạp một cách chuẩn xác nhất.
5. Xem thêm…

• Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội
• Hotline: 0966.22.7979
• Email: ccnguyenhue165@gmail.com